(IMDb) (Douglas Adams.com) (H2G2)
Do fe laniodd yr hir ddisgwyliedig ffilm yn fy sinema leol. Ffilm o'r llyfr a arweiniodd at gorwynt o frwdfryddedd am ei waith gan fy ysgogi i ddarllen bron pob llyfr Douglas Adams sydd wedi ei gyhoeddi.
Mae llyfr olaf Adams, "The Salmon Of Doubt", yn cynnwys llythyrau, ysgrifau, erthgylau a thamaid o'r llyfr roedd yn nghanol ei sgwennu pan fu farw - ond ynddo hefyd ceir son am ei ymaflyd epig a'i sgript ar gyfer Hitchchiker's. Roedd y ffilm yma mewn uffern datblygiad, fel y dwedant yn Hollywood, am bron i ugain mlynedd, a gan wybod hyn poeni roeddwn y buasai hi wedi newid tu hwnt i adnabyddiaeth ac wedi ei phylu gan or-ddatblygu. Rhaid dweud y ces i'n siomi ar yr ochor orau.
Crynswth y ffilm yw fod Arthur Dent yn deffro gan ddarganfod fod ei dŷ ar fin cael ei ddymchwel ar gyfer creu beipas newydd. Wrth orwedd o flaen y JCB yn protestio ar yr ymyrraeth hyn, daw ei gyfaill od Ford Prefect ato a'i sgubo ffwrdd i'r dafarn leol i esbonio ei fod ddim wir yn deillio o Guildford fel y credai Arthur, ond yn hytrach y daw o Betelgeuse. Ond ar ben hyn daw y newyddion fod y byd ar fin cael ei ddinistrio gan fodau arallfydol hynod-fiwrocratiadd o'r enw'r Vogons er mwyn cael creu Siwper-Draffordd Rhyng-Alaethol. Wrth i'r byd o'i gwmpas fynd yn wallgo dan glywed y newyddion hyn, caiff Arthur a Ford eu sgubo i'r nen wrth i Ford fodio lifft gyda'r fflyd Vogon sydd ar fin chwalu'r ddaear yn deilichion. O fan hyn caiff Arthur ei daflu ar antur anferth, a dilynwn ei daith a'i drafferthion yn ymdopi a'r pethau anghygoel y daw i'w cwfwr.
Mae hi'n sdori glasur "fish out of water", gyda'r hiwmor naturiol sydd yn deillio o wrthgyferbyniad y te-yfwr everyman sydd dal yn ei goban nos a'r gwyddoniaeth a thechnoleg whizz-bang ac anferthedd y bydysawd newydd y caiff ei daflu mewn iddo. Yn ychwnaegol i hyn mae'r cymeriadau hefyd yn gret, yn arbennig y ffefryn cyson Marvin yr Android Paranoid wedi ei leisio'n berffaith gan Alan Rickman. Mae Sam Rockwell yn hynod ddoniol o gawslyd fel Zaphod er ei fod erbyn hyn wedi trawsnewid rywfaint i fod yn rhyw filiwnydd o syrff-cowboi o'r Deep Sawth. Mae Mos Def hefyd yn hyfryd o lac a llipa ei naws ac yn edrych yn syndod o an-hiphop, yn gyfforddus gyda thywel rhacsiog wedi ei lapio'n gyson rownd ei wddw!
Fel yn y llyfr, mae'r ffilm yn codi cwestiynau difyr a phryfoclyd am fywyd, y bydysawd (a phopeth!) ond mewn ffordd ysgafn, ddigri. Y tric yw ei fod yn gwneud y bydysawd yn lle normal, lle mae biwrocratiaeth dal yn boen yn y pen ol, crefydd dal yn boncyrs a'n arweinyddion ni dal yn ego-maniacs. Er anferthedd y byd mae wedi ei greu mae'n llwyddo i ddaearu popeth gyda dos o'r cyfarwydd.
Mae yna ambell i ychwanegiad ym mhlot y ffilm sydd ddim yn y llyfr, rhai sydd yn greadigaeth Adams a rhai yn amlwg wedi ei gorfodi gan faint cyllideb y ffilm a phwysau Hollywood am ffilm sydd am apelio at gylulleidfa eang. Yn gyntaf cewn gymeriad newydd yn antagonist pennaf Zaphod, Humma Kavula wedi ei chwarae yn wych o seimllyd gan John Malkovich (sydd yn edrych fel rhyw groes dieflig rhwng Art Garfunkel ac Andy Warhol). Rhaid cyfaddef taw hwn yw rhan wannaf y ffilm o bell ffordd, ac mae'n teimlo'n ddibwynt ymysg y golygfeydd arbennig eraill. Y rhan arall newydd yw'r sdori ramant rhwng Arthur a Trillian (Zooey Deschanel, sydd yn drawiadol o brydferth gyda'i chroen tryloyw a'i awch anturus heintiog) sydd yn gwethio'n well, gan ymwrthod rhag amharu'n ormodol ar weddill y ffilm a newid cymeriad Arthur yn fwy na theithiwr amharod.
Un o'r rhesymau eraill am aros mor hir i weld hon yn dod i'r sgrin fawr oedd yr angen i adael i dechnoleg effeithiau gweledol ddal fyny gyda'r ffilm. Yn wahanol i'r rhaglen deledu, gallan nhw rwan greu bydoedd anghygeol y Vogons a Magrathea heb wneud iddynt edrych fel set Pasiant y Plant Sdeddfod 1986. Mae 'na rai golygfeydd sy'n cymeryd eich anadl yn llwyr (yn union fel y gwnaethant yn y llyfr…), a defnyddir CG heb greu unrhyw synnwyr eich bod yn gwylio gem gyfrifiadur. Serch hyn, mae'r Guide ei hun (wedi'i animeiddio gan Shynola) yn hyfryd o lo-fi, gyd chlawr a ffont hyfryd o saithdegau ac animeiddio sy'n ymdebygu o ran sdeil i'r canllawiau beth i wneud mewn argyfwng a gewch chi ar awyrennau.
Mae'r gwaith gan Weithdy Creaduriaid Jim henson hefyd yn effeithiol, gyda Vogons yn edrych fel tyrchod daear mawr hyll biwrocrataidd (efallai taw dyma sydd yn byw yng nghrombil y Cynulliad!), a'u gwefusau'n symud yn berffaith i'w barddoniaeth boring. Mae Marvin druan hefyd yn edrych yn well nag oeddwn i'n disgwyl o'r stills welais i chydig yn ôl.
Mae'r llongau gofod a'r planedau wedi eu cynllunio'n hyfryd o syml hefyd ond gan gadw'r waw-ffactor wrth eu gweld am y tro cyntaf (er fod yn well gen i y cynllun siap trainer o'r llong "Heart Of Gold" ar glawr yr argraffiad a wnaed yn yr wythdegau hwyr). Y darn arall pur lwyddiannus ydi'r newidiadau swreal sy'n digwydd i'r Heart of Gold a'i griw wrth iddyn nhw daro botwm yr improbablility drive, yn arbennig pan mae pawb yn troi mewn i gymeriadau gwlan!
Mae ambell cameo hefyd i'w ffitio mewn gyda Simon Jones, llais gwreiddiol Arthur Dent o'r rhaglen radio, yn ymddangos fel cyfarchydd planed Magrathea, y Marvin gwreiddiol o'r rhaglen deledu yn y Vogonsphere a Douglas Adams ei hun yn ymddangos fel un o ffurfiau hap yr Improbability Drive.
Felly, ar wahan i ambell blip, roedd hon yn ffantastig o ffilm. Yn ddigri, deallus, dychanol, dyfeisgar a chyson i naws os nad yn glynu'n union i lyfr Douglas Adams. Dwi'n credu ei bod hi'n deyrnged addas iawn i'r gwr arbennig hwn ddaeth a gymaint o bleser i gymaint o bobol. So long Douglas, and thanks for all the fish.
Postiwyd gan Rhodri ap Dyfrig ar Ebrill 29, 2005 12:31 yhCytuno'n llwyr â'r dadansoddiad, a diolch am f'atgoffa am y darn gyda'r cymeriadau gwlân! Roedd y darn 'na WYCH!
Postiwyd gan: Geraint Criddle, Ebrill 29, 2005 12:42 yh