Wynebu’r Bwystfil

Mae gwadu realiti yr argyfwng hinsawdd yn hollol naturiol; mae’n rhan o’r atblygiad “ymladd neu ffoi”. Heb yr atblygiad yma fydden ni ddim yma. Doedd yr atblygiad yma ddim gyda’r dodo. Mae’n hanfodol i’n llwyddiant fel rhywogaeth.

Wrth wynebu gelyn, neu anifail rheibus, neu unrhyw her amgylcheddol arall, ein dewis sydyn yw “ydw i’n ddigon cryf i ymladd â hyn neu ddylwn i ei heglu hi?”

Y broblem gyda teigr yr argyfwng hinsawdd yw does dim lle i ni ffoi. Dyn ni ddim yn gallu ffoi rhag y bygythiad yma trwy rhedeg yn glou dros y safana, neu ddringo coeden neu guddio yn ein hogofeydd. Mae rhaid i ni wynebu’r teigr.

Ydy, mae’n fwstfil enfawr. Ydyn, mae ei ddannedd yn fawr. Mae bod ag ofn yn naturiol, ac yn iawn a does dim rheswm i ni fod â chywilydd, ond does dim modd i ni ffoi. Mae rhaid i ni ymladd.

Mae un mantais gyda ni. Yr un mantais oedd gyda ein hen deidiau a’n hen neiniau ar y safana, yn y coed ac yn eu hogofeydd. Mae gyda ni ymennydd sy’n annaturiol o fawr.

Ein hymennydd mawr yw’r rheswm mae cymaint ohonon ni ar y graig fawr las yma. Ni wedi wneud y dewis iawn, ymladd neu ffoi, bob tro ni wedi wynebu gelyn dirfodol, hyd yn hyn.

Hyd yn hyn.

Ein hymenydd mawr sy’n gyfrifol am ein gallu anhygoel o gyfathrebu. Ein gallu anhygoegol o ddofi anifeiliaid a phlanhigion, lleihau’r amser ni’n gorfod treulio casglu calorïau a’n rhyddhau i wneud gwaith arall…

Gwaith fel adeiladu pontydd crog, ysgrifennu sonedau a [gwirio nodiadau] treulio hanner ein horiau deffro edrych ar gyfrifiaduron bach ni’n cario o gwmpas yn ein pocedi.

Ni yw’r anifeiliaid sy’n siarad. Dim ond trwy siarad â’n gilydd ydyn ni wedi llwyddo creu’r byd anhygoel, prydferth a pheryglus tu hwnt yma. Dim ond trwy siarad â’n gilydd y ffeindiwn ni’r cryfder i ymladd â’r argyfwng mawr gwrychlyd sy’n ein hwynebu nawr.

Mae rhaid i ni siarad â’n gilydd, mae rhaid i ni fod yn onest, ac mae rhaid i ni weithredu, gyda’n gilydd, yn glou iawn. Ni sy wedi creu’r bwystfil hwn, a dim ond ni sydd gyda’r arfau, a’r gallu, a’r dealltwriaeth i’w daclo.

Mae rhaid i ni addysgu ein hunain.

Mae rhaid i ni newid y ffordd ni’n byw.

Mae rhaid i ni ladd y teigr cyn iddo fe ladd ein plant.

Mae e yma. Mae e’n real. A ni sy wedi ei greu. Mae rhaid i ni siapo.

Gadael Ymateb

Ni fydd eich cyfeiriad e-bost yn cael ei gyhoeddi. Mae'r meysydd gofynnol yn cael eu marcio *